جلسه پنجم (پی نوشت 19): پوشش خسارت ناشي از نشت گاز آمونياك و فريون در سردخانه ها در بیمه آتش سوزی / (deterioration of stocks insurance (DOS

در راه اندازی سردخانه برای ایجاد سرمایش از گاز فریون و یا آمونیاک استفاده می شود. گاز آمونیاک بوی بسیار تند ، اشک آور و خفه کننده ای دارد و سمی می باشد. در صورتیکه این گاز به مدت زیادی تنفس شود حتی باعث مرگ افراد نیز می گردد و تماس آن با چشم و پوست خطرناک است. خوشبختانه بوی تند این گاز تبدیل به نقطه قوت آن شده است. زیرا در صورت نشتی به سرعت می توان به نشت آن در سیستم پی برد. البته این گاز در شرایط خاصی قابل اشتعال است. اما این مبرد معایبی نیز دارد. چون گاز آمونیاک سمی است، قوانین ایمنی سخت گیرانه ای برای سردخانه های آمونیاکی وضع شده است. یکی دیگر از معایب سردخانه آمونیاکی نیاز به کنترل دائم و بازرسی مداوم در آن میباشد. در صورتیکه لوله های انتقال آمونیاک دچار سوراخ و شکاف شوند به دلیل اختلاف فشار ، هوا و رطوبت به داخل لوله ها مکش می شود و در نتیجه آن مشکلات پوسیدگی و خوردگی لوله ها به وجود می آید. لوله های مسی و برنجی حامل گاز آمونیاک در صورت ورود آب به شدت توسط آمونیاک پوسیده می شوند.&nbsp;<br />مبردهای فریونی در کل شامل سه گروه اصلی hfc ، cfc و hcfc است. تقریبا بیشتر این گازهای هالوکربنی ویژگی های مشترکی دارند. همچنین هر کدام از این فریون ها نیز دارای چندین گروه بوده که تفاوت اصلی آنها در تعداد اتم های کلر ، کربن و فلوئور می باشد. مبردهای فریونی در سیستم های تهویه مطبوع و سردخانه های کوچک مورد استفاده قرار می گیرند. زیرا راه اندازی این نوع سیستم های برودتی با گاز آمونیاک علاوه بر نداشتن صرفه اقتصادی ، قابل اجرا نیست. از جمله مزیت های گازهای فریونی می توان به غیر سمی بودن آن و غیر قابل اشتعال بودن آن اشاره کرد. از این رو قوانین سرسختانه ای در استفاده از آن وجود ندارد و سیستم برودتی فریونی کمتر نیاز به بررسی پیدا می کند. اما گاز فریون یک گاز بی بو است و تشخیص نشتی آن در سیستم بسیار دشوار است. در سیستم های برودتی که با گاز فریون عمل می نمایند ، نفوذ رطوبت به داخل سیستم خسارات زیادی به بار می آورد. زیرا نفوذ رطوبت به داخل لوله ها باعث مسدود شدن شیر انبساط و عدم گردش مبرد می شود. همچنین رطوبت در داخل باعث خوردگی لوله ها و شیرآلات کنترلی شده و کیفیت روغن موجود در تجهیزات را کاهش میدهد. در نتیجه عمر قطعات کاهش پیدا کرده و راندمان آنها افت پیدا می کند. در سیستم های آمونیاکی در صورتیکه رطوبت به داخل آن نفوذ پیدا کند ، رطوبت موجود جذب آمونیاک می شود.<br />معمولاً در صورت نشت گاز، حريق اتفاق نمی افتد ولي موجب فساد كالا و يا آسيب ديدگي آنها می شود. اعم از اين كه خسارت مستقيماً ناشي از اثر گاز بر روي كالا باشد و يا اين كه موجب از كار افتادن دستگاه هاي مبرد گرديده و به كالا خسارت وارد شود. در چنین حالتی می توان از این پوشش استفاده کرد.<br />نویسنده: محمد آیتی گازار، مدیرمسئول آقای مشاور<br />یادداشت:<br />در نگارش متن فوق از جزوه آتش سوزی شرکت بیمه ایران و مقاله "تفاوت بین سردخانه آمونیاکی و فریونی" از سایت اندیشه سبز به آدرس اینترنتی www.andisheh-sabz.com ااستفاده شده است.